<P>Ondernemingsraden bij dochters van Amerikaanse bedrijven in Nederland hebben vaak de grootste moeite om hun taken goed uit te oefenen. Vaak heeft dat te maken met de manier waarop een bedrijf is ingericht (divisie- of business-linestructuur), maar vaak vooral ook met het feit dat medezeggenschap in de Amerikaanse bedrijfscultuur niet vanzelfsprekend is. <br>Dat wil niet zeggen dat werknemers er slecht af komen, maar medezeggenschap van werknemers past niet in een bedrijfsfilosofie waarin de aandeelhouder als eigenaar van het bedrijf centraal staat. Bovendien is sprake van een soort bevelsstructuur waar de Chief Executive Officer de scepter zwaait en van managers en medewerkers wordt verwacht dat zij zijn besluiten zonder morren uitvoeren.</P> <P>De VS kennen geen wetgeving die vergelijkbaar is met de Nederlandse Wet op de ondernemingsraden. Er is zelfs geen medezeggenschapswet te vinden. Toch is het fenomeen ‘medezeggenschap’ niet onbekend in de VS. Het concept van bedrijfsdemocratie werd net als in Europa al vroeg gepropageerd door werkgevers. Met de inwerkingtreding van de National Labor Relations Act (NLRA) in 1935 vindt de medezeggenschap nu bijna uitsluitend plaats via het collectief onderhandelen door de vakbonden. Democratisering van het bedrijfsleven was de achterliggende gedachte van deze wet.</P> <P>Daarmee zien we in de VS een andere uitkomst van een discussie die ook in Nederland wel gespeeld heeft, met name rond de ‘gele bonden’, maar ook in het kader van de medezeggenschap, waar ondernemingsraden en vakbonden ook niet altijd harmonieus samen zijn gegaan. Als de vakbond in een onderneming erkend is, heeft de werkgever een ‘duty to bargain’. De NLRA geeft de vakbonden in dat geval de bevoegdheid om namens de werknemers met de werkgevers te onderhandelen over bepaalde onderwerpen, te weten de ‘mandatory subjects’. Hieronder vallen onder andere het loon, de werktijden en de arbeidsvoorwaarden. Een erkende vakbond heeft voorts het recht op de informatie over deze mandatory subjects.</P> <P>In vergelijking met Nederland zijn er op het gebied van de medezeggenschap twee grote verschillen. Allereerst zijn de onderwerpen die als mandatory subjects (letterlijk: verplichte onderwerpen) worden aangemerkt, en waar dus over onderhandeld dient te worden alsmede informatie over verstrekt dient te worden door de werkgever, beperkt. Het tweede grote verschil tussen de medezeggenschap in Nederland en de VS is de werkingssfeer. In de VS kan de medezeggenschap alleen worden uitgeoefend als de vakbond binnen een bedrijf gekozen is via verkiezingen om de werknemers te vertegenwoordigen. Werknemers kunnen in de VS wel medezeggenschap uitoefenen via aandelenbezit in hun onderneming, hetgeen gebeurt via Employee Stock Ownership Plans.</P>