Integriteit en or: de juridische context

Grote, complexe reorganisaties. Ze zorgen voor veel stress bij personeel, en ook bij de ondernemingsraad. Want die moet vaak snel advies uitbrengen. Hoe zorg je ervoor dat je toch grip op de zaak houdt?

Integriteit wordt niet expliciet in de WOR genoemd. Dat wil niet zeggen dat de ondernemingsraad geen positie heeft op dat gebied. Een ondernemingsraad is immers ingesteld in het belang van het goed functioneren van de onderneming. Bovendien mag de achterban van de ondernemingsraad verwachten dat hij op integere wijze met hun belangen omgaat. Ook heeft de or het initiatiefrecht op het gebied van integriteitsbeleid, zodat hij het bij de bestuurder op de agenda kan zetten. Vaak is het overigens de werkgever (of de buitenlandse moederonderneming) die aangeeft dat er een bepaald integriteitsbeleid gevolgd moet gaan worden. Voor overheidswerkgevers is het zelfs wettelijk verplicht om een integriteitsbeleid te voeren.

Is integriteit een instemmingsplichtige aangelegenheid? Hoewel het woord integriteit niet letterlijk valt, kan het vaak wel worden geschaard onder artikel 27 lid 1 WOR, bijvoorbeeld waar het gaat om het afleggen van een integriteitsverklaring, het overleggen van een verklaring van goed gedrag, als integriteit onderdeel uitmaakt van de beoordelingssystematiek of als een overtreding van de interne regelgeving kan leiden tot ontslag. Verder houdt dergelijk beleid vaak privacyaspecten in, omdat een controlemechanisme zal worden ingebouwd.

Natuurlijk speelt integriteit een rol in de manier van handelen van de or, bijvoorbeeld bij advies- en instemmingspichtige aangelegenheden. Maar ook bij het gunnen van opdrachten aan derden door de onderneming én door de or. Investeringen of het inschakelen van een deskundige; dat mag niet op de automatische piloot of op basis van vriendjespolitiek gebeuren. Steeds vaker komt er daarom een aanbesteding kijken bij het vinden van een partner voor een (grote) opdracht, de transparantste manier. Om te voorkomen dat langdurige, zware offertetrajecten opnieuw kunnen beginnen als de or met zijn adviesrecht ‘nee’ zegt tegen een gekozen leverancier, is het verstandig de or actief te betrekken bij het opstellen van de criteria en dergelijke.

Ondernemingsraden en directies doen er goed aan om zich vanaf het begin van de zittingsperiode van de ondernemingsraad bezig te houden met vraagstukken rond integriteit. Men stelt onderling en met de bestuurder daarover spelregels vast. Deze spelregels kunnen in een ondernemingsconvenant of in het ondernemingsraadsreglement worden neergelegd.

Nog een paar tips:
  • laat de organisatie geregeld weten hoe directie en ondernemingsraad staan ten opzichte van integriteit;
  • ga in het profiel van aspirant ondernemingsraadsleden nadrukkelijk in op de verwachtingen rondom integriteit;
  • benoem een procesbewaker die periodiek de documenten van de ondernemingsraad, de directie en het management toetst op integriteit;
  • toets adviezen en (voorgenomen) besluiten standaard op integriteit.
    Samenvatting uit OR Informatie 9 2008
  • Lees meer over

    Onderwerpen aanpassen

    Mijn artikeloverzicht kan alleen gebruikt worden als je bent ingelogd.