Op 22 juli 2020 raakt een werknemer gewond bij een arbeidsongeval in een sporthal in Sittard. De man valt door het plafond naar beneden bij het leggen van signaalkabels. Hij raakt tijdens die val eerst de balustrade van het onderliggende bordes en komt daarna op de vloer van de sporthal terecht. 

De werknemer maakt in totaal een val van ruim 8 meter. Hij loopt daarbij twee gebroken ruggenwervels op, vier gebroken ribben, een klaplong en een ontzette kaak. De werknemer wordt geopereerd aan zijn verwondingen, waarbij vijf ruggenwervels met stalen pinnen zijn vastgezet. Hij ligt daarvoor een week in het ziekenhuis. 

Beloopbaarheid plafond niet nader onderzocht 

De inspecteur van de Arbeidsinspectie  gaat in de werkbak van een hoogwerker naar het plafond. De arbeidsinspecteur beschrijft de situatie van het plafond in zijn boeterapport en maakt daarnaast foto’s. 

In dit boeterapport staat dat uit de bouwtekening van de sporthal blijkt dat het plafond deels beloopbaar is. Niet specifiek aangegeven is echter welk deel wel en welk deel niet beloopbaar is. Voorafgaand aan de werkzaamheden is de beloopbaarheid/draagkracht van het plafond niet onderzocht. 

Alleen in uiterste geval over roosters lopen 

De werknemer en zijn collega’s zijn geïnstrueerd om tijdens hun werkzaamheden op het plafond zo veel mogelijk over de houten OSB-platen te lopen. Als dat niet mogelijk is moeten zij zoveel mogelijk op de groene stalen balken (H-profielen waar de roosters in liggen) lopen. Alleen als het niet anders kan, moeten zij over de ijzeren roosters lopen. 

Het slachtoffer is net klaar met zijn werk als hij terug wil lopen via de losse houten OSB-platen die als looppad fungeren. Om onbekende redenen stapt hij daarbij van de houten OSB-plaat op een ijzeren rooster. Daarop valt hij meteen met het rooster door het plafond naar beneden. 

De Arbeidsinspectie legt een boete op van € 7.200 wegens overtreding van artikel 16, tiende lid, van de Arbeidsomstandighedenwet in verbinding met artikel 3.16, eerste lid, van het Arbobesluit. De werkgever vecht de boete aan voor de rechter. 

Valgevaar plafond: geen maatregelen getroffen 

De rechtbank is van oordeel dat de arbeidsinspecteur op basis van zijn bevindingen terecht heeft geconstateerd dat de roosters niet veilig beloopbaar waren. Uit de bevindingen van de inspecteur blijkt verder dat niet slecht één rooster loslag, maar meerdere. Deze roosters konden verschuiven en hadden afgeronde hoeken. Hierdoor was sprake van valgevaar. 

Dit valgevaar werd niet tegengegaan door een veilige werkvloer aan te brengen of door het treffen van andere voorzieningen. De OSB-platen waren niet vastgezet en overlapten elkaar nabij de plaats waar het rooster uit het plafond was gevallen. 

De werkgever heeft geen doeltreffende maatregelen getroffen om het valgevaar tegen te gaan. Zo had hij geen veilige steiger, stelling, bordes of werkvloer aangebracht. Ook ontbraken doelmatige hekwerken, leuningen of andere voorzieningen op het looppad van OSB-platen. 

Deugdelijke RI&E en veilige werkwijze ontbreken 

Volgens de Arbeidsinspectie ontbraken een (deugdelijke) risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) en een veilige werkwijze. De werkgever mocht niet afgaan op informatie van de gemeente of de Sportstichting over de veiligheidsrisico’s van het roosterplafond. Als werkgever is hij zelf verantwoordelijk voor de inventarisatie van deze risico’s. Hij mag deze verantwoordelijkheid niet afwentelen op anderen. 

Vaststaat dat de werkgever niet beschikt over een schriftelijke RI&E. De werkgever voert aan dat hij de risico’s feitelijk heeft geïnventariseerd door voorafgaand aan de werkzaamheden een inspectie uit te voeren van het roosterplafond. De Arbeidsinspectie heeft echter geconstateerd dat de werkgever de beloopbaarheid en draagkracht van de roosters niet heeft onderzocht.  

Belang werknemers groter dan dat van werkgever 

De rechtbank is van oordeel dat de boete terecht is gegeven en niet onevenredig is. De Arbeidsinspectie heeft het belang van werknemers in deze zaak terecht zwaarder laten wegen dan het (financiële) belang van de werkgever. 

De werkgever krijgt dus geen gelijk: de rechtbank handhaaft de boete van € 7.200. 

Bron: Rechtbank Limburg 30 april 2024, ECLI:NL:RBLIM:2024:2200